Dữ liệu cập nhật từ ngày 16/02 – 22/02.
Bitcoin (BTC) đang trải qua một trong những giai đoạn phức tạp nhất của chu kỳ hiện tại. Hàng loạt dữ liệu từ thị trường phái sinh, on-chain và dòng tiền stablecoin cho thấy một bức tranh hai chiều. Trong khi các nhà đầu tư nhỏ lẻ (retail) hoảng loạn bán tháo và Open Interest sụt giảm mạnh thì cá voi dường như lại âm thầm quay trở lại.
Liệu đây là giai đoạn kết thúc của một đợt thanh lọc sâu, hay chỉ là bước đệm cho một pha giảm tiếp theo?
- Xem thêm: Mua BTC bằng VNĐ tại Fiahub
Nội dung bài viết
Open Interest sụt giảm đồng loạt: Thanh lọc đòn bẩy quy mô lớn
Dữ liệu Open Interest (OI – Tổng giá trị các vị thế futures đang mở) trên các sàn lớn cho thấy một đợt co rút mạnh và đồng bộ. Cụ thể, từ ngày 15/1 đến 16/2:
- Binance: giảm từ 5,5 tỷ USD xuống còn 3,28 tỷ USD (~50%)
- Bybit: từ 2,95 tỷ USD xuống 1,83 tỷ USD
- Gate.io: từ 2,75 tỷ USD xuống 2,2 tỷ USD
Theo quan sát thì đây là mức sụt giảm theo tỷ lệ phần trăm lớn hơn cả đợt giảm ngày 7/4. Vào thời điểm trước đó, giá BTC đã tạo đáy cục bộ trên 77.000 USD.
Về lý thuyết, khi OI giảm cùng với giá giảm, điều đó thường phản ánh rằng vị thế bị thanh lý do margin call, trader chủ động đóng lệnh hay đòn bẩy bị “xả sạch” khỏi hệ thống. Funding rate trong các pha này thường về trung tính hoặc âm, loại bỏ “risk premium” của thị trường. Lịch sử cho thấy những cú sụt OI mạnh thường trùng với các pha capitulation (đầu hàng), mở đường cho giai đoạn ổn định sau đó.
Retail đang bán trong hoảng loạn
Chỉ báo on-chain Bitcoin STH Net Realized PnL (lãi/lỗ thực hiện của nhà đầu tư ngắn hạn) vừa ghi nhận mức -4,65 tỷ USD vào ngày 5/2. Đáng chú ý, đây là mức lỗ sâu nhất kể từ 2024. Các mốc tương tự trong quá khứ:
- Tháng 8/2024: -2,93 tỷ USD → sau đó giá tăng 94%
- Tháng 4/2025: -2,16 tỷ USD → sau đó giá tăng 56%
Điều này cho thấy hành vi bán lỗ diện rộng từ nhóm Short-Term Holders (STH). Cụ thể, khi xét trên động thái giao dịch trên Binance, các nhà đầu tư nhỏ lẻ đã bán:
- 27.800 BTC (6/2)
- 12.000 BTC (13/2)
- 13.800 BTC (20/2)
Đáng chú ý, nhóm shrimps (các nhà đầu tư sở hữu ít hơn 1 BTC) đang có mức inflow thấp nhất 9 năm. Trung bình tháng hiện chỉ khoảng 384 BTC. Mức này khá thấp so với 2.700 BTC tháng 1/2021.
Dựa trên dữ liệu on-chain Bitcoin này, chúng ta có thể thấy hai mặt khác nhau. Thứ nhất, về mặt tiêu cực các nhà đầu tư nhỏ lẻ đang vắng bóng và động thái này làm thiếu động lực FOMO trên thị trường để đẩy giá lên. Tuy nhiên, ở mặt tích cực, chúng ta cũng có thể tin rằng áp lực bán mà các nhà đầu tư nhỏ lẻ tạo ra đang yếu dần. Điều này dẫn đến việc sẽ không có phân phối đỉnh kiểu giai đoạn năm 2021.
Nói tóm lại, trong chu kỳ này, thị trường crypto dường như đang chứng kiến sự “phi trung gian hóa” của các nhà đầu tư nhỏ lẻ. Dòng tiền dường như đang chuyển sang ETF thay vì gửi BTC lên sàn như các giai đoạn trước đó.
Binance Reserve Realized Price: Cấu trúc vẫn chưa gãy
Bitcoin hiện giao dịch quanh 67.000 USD tại thời điểm Fiahub viết bài và đang đối diện với khả năng giảm 22% trong quý 1/2026, ghi nhận quý tệ nhất từ 2018. Trong khi đó, chỉ báo on-chain Bitcoin Binance Reserve Realized Price (giá vốn trung bình của BTC nằm trong dự trữ Binance) ở khoảng 61.006 USD.
Ở mức giá này, khoảng cách hơn 11% cho thấy phần lớn lượng BTC trên sàn vẫn đang có lãi về mặt lý thuyết. Dữ liệu lịch sử thường cho thấy có hai trường hợp có thể xảy ra như sau:
- Khi giá nằm trên Realized Price, nó báo hiệu một cấu trúc ổn định
- Ngược lại, khi giá thủng Realized Price, nó cho thấy áp lực cung tăng mạnh
Như vậy, miễn là BTC duy trì trên mức giá 61.000 USD thì thị trường vẫn còn “biên an toàn cấu trúc”. Mặc dù vậy, nhiều phân tích kỹ thuật và chu kỳ cho rằng Bitcoin có thể tiếp tục giảm về vùng 40.000 USD – 50.000 USD trong quý IV/2026.
Coinbase Premium: Thiếu vắng sự tham gia của các nhà đầu tư tổ chức Mỹ
Coinbase Premium (chênh lệch giá BTCUSD trên Coinbase so với BTCUSDT trên Binance) vẫn ở vùng âm kéo dài. Khi premium âm nghĩa nó có nghĩa là nhu cầu USD từ các tổ chức tại Mỹ chưa quay lại và thị trường đang không có dòng tiền ETF mạnh dẫn dắt.
Trong mùa bull run 2020, BTC phá đỉnh khi premium luôn dương mạnh. Hiện tại, sự vắng mặt của premium dương cho thấy quá trình ổn định đang diễn ra mà chưa có “sự dẫn dắt từ các nhà đầu tư tổ chức”.
OTC Balance giảm: Nguồn cung kín có thể đang thắt chặt
Dữ liệu on-chain Bitcoin về số dư OTC (Over-The-Counter) đang giảm nhanh. Nếu xu hướng này tiếp diễn, nó có thể cho thấy nguồn cung lớn đang được rút khỏi thị trường và điều này có thể tăng khả năng thiếu cung cục bộ.
Trước đây, mỗi khi OTC balance tăng thường khiến thị trường lo sợ phân phối lớn. Ngược lại, giảm OTC có thể là tín hiệu tích lũy.
Cá voi quay trở lại khi BTC chạm 60.000 USD
Dữ liệu on-chain Bitcoin stablecoin inflow từ whale (>1 triệu USD) vào Binance tăng mạnh:
- Trước đây: ~27 tỷ USD/tháng
- Hiện tại: ~43 tỷ USD/tháng
Trong khi đó, dữ liệu lịch sử trong tháng 2 cũng cho thấy cá voi đã rút:
- 1,25 tỷ USD BTC (8/2)
- 365 triệu USD BTC (20/2)
- 122 triệu USD ETH (20/2)
Thông thường, việc rút coin khỏi sàn thường phản ánh động thái tích lũy. Đặc biệt, hoạt động của cá voi tăng mạnh khi BTC tiệm cận 60.000 USD cho thấy vùng này được xem là hấp dẫn về risk/reward.
Vậy chúng ta đang ở đâu?
Thị trường hiện tại đang cho thấy những tín hiệu trái chiều khác nhau. Một mặt là sự đầu hàng từ STH, open Interest sụt mạnh (xả đòn bẩy), nhà đầu tư nhỏ lẻ bán hoảng loạn và coinbase Premium âm. Tuy nhiên, đồng thời thị trường cũng đang ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực như mức giá hiện tại vẫn trên Realized Reserve, OTC balance giảm, stablecoin whale inflow tăng mạnh và đặc biệt là cá voi đang rút BTC khỏi sàn.
Điều này mô tả một giai đoạn chuyển pha (regime transition) của thị trường. Ở thời điểm này, thị trường không còn bull market hưng phấn nhưng cũng chưa hoàn toàn là bear market về mặt cấu trúc. Thay vào đó nó là pha thanh lọc sâu và tái phân bổ vị thế.
Kết luận
Nếu OI tiếp tục giảm và funding ổn định, nếu whale tiếp tục nạp stablecoin và rút BTC, nếu giá giữ trên vùng 60.000 USD – 61.000 USD, thì xác suất thị trường đang xây đáy trung hạn sẽ tăng lên đáng kể. Ngược lại, nếu Realized Price bị phá vỡ và Premium tiếp tục âm sâu, thị trường có thể bước vào pha điều chỉnh kéo dài hơn.
Hiện tại, dữ liệu on-chain Bitcoin đang cho thấy chúng ta đang ở sát vùng kiệt sức của người bán. Tuy nhiên, chúng ta vẫn chưa có xác nhận rõ ràng về sự trở lại của dòng tiền tổ chức. Thị trường đang ở ranh giới giữa thanh lọc và đảo chiều.
Linh Bùi là một nhà sáng tạo nội dung, chuyên gia nghiên cứu trong lĩnh vực tài chính nói chung và tiền điện tử nói riêng. Với mong muốn chia sẻ các tuyến bài viết chuyên về kiến thức, cập nhật tin tức về thị trường tài chính tại Việt Nam và trên toàn cầu, Linh Bùi đã và đang tham gia với vai trò biên tập viên/người sáng tạo nội dung tại một số nền tảng, sàn giao dịch như Fiahub, BeInCrypto, Mitrade, Finixio, Dr.Localize… Trong mỗi bài viết của mình, Linh Bùi đều mong muốn đơn giản hóa các khái niệm tài chính liên quan, giảm thiểu rào cản gia nhập cho độc giả, đặc biệt là những người mới tham gia.
