Pavel Durov vừa công bố đổi tên token gốc của hệ sinh thái TON từ TON thành Gram, trong khi blockchain vẫn giữ nguyên tên là The Open Network.
Động thái này xuất hiện không lâu sau khi Telegram tuyên bố sẽ trở thành lực lượng dẫn dắt chính của Toncoin và là validator lớn nhất mạng lưới, làm dấy lên nhiều tranh luận về tương lai của hệ sinh thái blockchain từng được quảng bá là phi tập trung này.
Nội dung bài viết
Pavel Durov đổi tên token TON thành Gram
Theo thông tin được chia sẻ từ Pavel Durov, token gốc của hệ sinh thái TON sẽ được đổi tên từ TON thành Gram, trong khi tên blockchain vẫn giữ nguyên là The Open Network. Đây là một chi tiết mang ý nghĩa lịch sử khá lớn với cộng đồng TON.
Gram từng là tên token gốc của dự án Telegram Open Network do Telegram phát triển từ năm 2018. Khi đó, Telegram đã huy động khoảng 1,7 tỷ USD thông qua hai vòng gọi vốn SAFT để phát triển blockchain TON và token Gram. Tuy nhiên, dự án sau đó bị Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) chặn lại vì cho rằng đây là đợt phát hành chứng khoán chưa đăng ký. Telegram cuối cùng phải dừng phát triển TON vào năm 2020 và hoàn trả hơn 1,2 tỷ USD cho nhà đầu tư.
Sau khi Telegram rút lui, cộng đồng tiếp quản dự án và đổi tên token thành Toncoin nhằm tách biệt với lịch sử pháp lý trước đó. Việc đưa tên Gram quay trở lại được xem là dấu hiệu cho thấy Telegram đang muốn khôi phục lại phần nào bản sắc ban đầu của dự án.
Telegram ngày càng kiểm soát sâu hơn hệ sinh thái TON
Động thái đổi tên token xuất hiện không lâu sau tuyên bố gây chú ý của Pavel Durov về việc Telegram sẽ thay thế TON Foundation để trở thành động lực chính của toàn bộ hệ sinh thái TON.
Theo Durov, Telegram sẽ trở thành validator lớn nhất mạng lưới và trực tiếp tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển blockchain. Ông cho biết trọng tâm mới của TON sẽ là “technological excellence”, tức tập trung mạnh vào hiệu năng và khả năng mở rộng của mạng lưới thay vì mô hình quản trị phân tán như trước.
Ngay sau thông báo này, giá Toncoin từng tăng hơn 30%, trong khi khối lượng giao dịch tăng mạnh hàng trăm phần trăm chỉ trong vòng 24 giờ. Theo nhiều nhà phân tích, thị trường đang đặt cược rằng việc Telegram trực tiếp tham gia vận hành TON có thể giúp blockchain này tiếp cận lượng người dùng khổng lồ từ ứng dụng nhắn tin Telegram.
TON đang được nâng cấp mạnh về hiệu năng
Song song với những thay đổi về mặt thương hiệu và quản trị, TON cũng đang trải qua nhiều nâng cấp kỹ thuật lớn. Pavel Durov gần đây cho biết mạng lưới đã triển khai Catchain 2.0, giúp tốc độ tạo block tăng khoảng 6 lần, hiệu năng tổng thể tăng gần 10 lần và thời gian xác nhận giao dịch giảm xuống dưới 1 giây.
Theo các thông tin được công bố, phí giao dịch trên TON hiện đã giảm gần như về 0, với mức phí chỉ còn khoảng 0,0005 USD cho mỗi giao dịch. Telegram cho rằng điều này sẽ giúp TON phù hợp hơn với các ứng dụng thanh toán, mini app và hệ sinh thái Web3 tích hợp trực tiếp trong ứng dụng Telegram.
Đây cũng là một phần trong chiến lược biến TON thành hạ tầng blockchain mặc định cho hàng trăm triệu người dùng Telegram trên toàn cầu.
Vì sao việc đổi tên thành Gram gây tranh cãi?
Dù nhiều người xem đây là bước đi mang tính biểu tượng, việc đổi tên token từ TON sang Gram cũng tạo ra không ít tranh luận. Gram là cái tên từng gắn liền với vụ kiện lịch sử giữa Telegram và SEC vào năm 2019 – 2020. Chính vụ kiện này đã khiến Telegram phải từ bỏ dự án blockchain ban đầu. Vì vậy, việc đưa thương hiệu Gram trở lại có thể được hiểu theo hai cách khác nhau.
Ở góc nhìn tích cực, Telegram đang cố khôi phục lại di sản ban đầu của dự án sau nhiều năm TON được phát triển bởi cộng đồng độc lập.
Tuy nhiên ở chiều ngược lại, nhiều người cho rằng động thái này cho thấy Telegram đang ngày càng kéo TON quay trở lại dưới ảnh hưởng trực tiếp của công ty, thay vì duy trì hình ảnh một blockchain cộng đồng độc lập như những năm trước.
Điều này đặc biệt đáng chú ý khi Telegram hiện không chỉ tham gia phát triển hệ sinh thái mà còn chuẩn bị trở thành validator lớn nhất mạng lưới.
Những thay đổi gần đây, bao gồm cả việc đổi tên TON thành Gram cho thấy TON đang bước vào giai đoạn chuyển đổi rất lớn. Trong nhiều năm sau vụ kiện với SEC, TON được xây dựng quanh narrative rằng đây là blockchain cộng đồng, độc lập với Telegram. Tuy nhiên, các động thái mới từ Pavel Durov cho thấy Telegram đang dần quay trở lại vị trí trung tâm của hệ sinh thái.
Việc đổi tên token TON thành Gram có thể chỉ là thay đổi thương hiệu bề ngoài. Nhưng về mặt biểu tượng, nó phản ánh nỗ lực kết nối lại TON với lịch sử ban đầu của Telegram và dự án blockchain từng huy động tới 1,7 tỷ USD trước đây. Ở góc độ thị trường, đây là tín hiệu tích cực nếu Telegram thực sự đưa được hàng trăm triệu người dùng vào hệ sinh thái TON.
Tuy nhiên, ở góc nhìn phi tập trung, việc Telegram ngày càng trở thành validator lớn nhất và lực lượng dẫn dắt chính của mạng lưới cũng có thể làm dấy lên những câu hỏi mới về mức độ decentralization của TON trong tương lai. Nói cách khác, TON hiện đang đứng trước một lựa chọn quan trọng: trở thành blockchain phổ cập nhờ sức mạnh của Telegram, hay tiếp tục duy trì hình ảnh một mạng lưới phi tập trung đúng nghĩa như những gì cộng đồng từng kỳ vọng.
Linh Bùi là một nhà sáng tạo nội dung, chuyên gia nghiên cứu trong lĩnh vực tài chính nói chung và tiền điện tử nói riêng. Với mong muốn chia sẻ các tuyến bài viết chuyên về kiến thức, cập nhật tin tức về thị trường tài chính tại Việt Nam và trên toàn cầu, Linh Bùi đã và đang tham gia với vai trò biên tập viên/người sáng tạo nội dung tại một số nền tảng, sàn giao dịch như Fiahub, BeInCrypto, Mitrade, Finixio, Dr.Localize… Trong mỗi bài viết của mình, Linh Bùi đều mong muốn đơn giản hóa các khái niệm tài chính liên quan, giảm thiểu rào cản gia nhập cho độc giả, đặc biệt là những người mới tham gia.
