Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) cho biết hôm thứ Tư rằng việc ghi nhận tài sản trên blockchain không làm thay đổi nghĩa vụ bảo vệ nhà đầu tư. Đồng thời, SEC cũng nhấn mạnh rằng các tài sản token hóa vẫn phải tuân thủ luật chứng khoán liên bang hiện hành.
Trong tuyên bố chung của ba đơn vị trực thuộc SEC gồm Division of Corporation Finance, Trading and Markets và Investment Management, cơ quan này khẳng định: token đại diện cho chứng khoán vẫn là chứng khoán, bất kể được phát hành hay quản lý bằng công nghệ nào.
“Hình thức phát hành của một chứng khoán, hay phương thức ghi nhận quyền sở hữu (on-chain hay off-chain), không ảnh hưởng đến việc áp dụng luật chứng khoán liên bang,” tuyên bố nêu rõ.
Có vẻ như tuyên bố này được đưa ra sau khi CFTC và SEC “ngồi lại” vào ngày 27/1: Nỗ lực thống nhất khung pháp lý Crypto tại Mỹ.
Nội dung bài viết
Token hóa không tạo ra ngoại lệ pháp lý
SEC giải thích rằng giao dịch on-chain chỉ đơn giản là việc chuyển nhượng chứng khoán được ghi nhận trực tiếp trên blockchain hoặc sổ cái phân tán, thay vì trong các cơ sở dữ liệu truyền thống. Theo đó, doanh nghiệp có thể phát hành chứng khoán token hóa như một loại chứng khoán riêng biệt, hoặc song song với cổ phiếu/trái phiếu truyền thống.
Nếu chứng khoán token hóa có bản chất tương đương và mang lại các quyền, lợi ích tương tự, thì về mặt pháp lý, chúng có thể được xem là cùng một loại chứng khoán, bất kể hình thức tồn tại. SEC nhấn mạnh rằng điểm khác biệt duy nhất nằm ở hạ tầng kỹ thuật:
“Thay vì duy trì danh sách cổ đông thông qua hệ thống cơ sở dữ liệu off-chain truyền thống, tổ chức phát hành (hoặc đại diện của họ) sẽ lưu trữ dữ liệu này trên một hoặc nhiều mạng blockchain.”
Lập trường mềm hơn với crypto, nhưng ranh giới vẫn mập mờ
Tuyên bố trên được đưa ra trong bối cảnh SEC dưới thời chính quyền Trump đã giảm đáng kể mức độ đối đầu với ngành crypto. Cơ quan này đã đóng hoặc rút lại hơn một chục vụ kiện trong năm qua. Nhiều vụ trong số đó xoay quanh câu hỏi liệu các token, sản phẩm staking, hạ tầng ví crypto… có phải là chứng khoán chưa đăng ký hay không?
Tuy nhiên, điều đáng chú ý là tuyên bố lần này không giải quyết câu hỏi cốt lõi nhất là liệu rằng bản thân các sản phẩm “thuần crypto” (crypto-native) có được xem là chứng khoán hay không?
Ethereum là ví dụ điển hình cho vùng xám pháp lý
Ethereum là trường hợp tiêu biểu cho sự mập mờ mà SEC vẫn chưa làm rõ. Năm 2024, Consensys tiết lộ trong một vụ kiện rằng vào tháng 3/2023, SEC đã phê duyệt một cuộc điều tra nội bộ về “Ethereum 2.0”. Trong đó, Ethereum bị xem xét như một chứng khoán.
Cuộc điều tra này được Ủy ban SEC chính thức thông qua vào tháng sau, trái ngược hoàn toàn với các phát biểu công khai của cựu Chủ tịch SEC Gary Gensler, người liên tục né tránh việc khẳng định ETH có phải là chứng khoán hay không. Cuối cùng, SEC đã kết thúc cuộc điều tra liên quan đến Ethereum mà không khởi kiện, và cũng từ chối giải thích lý do.
Công nghệ mới, luật cũ nhưng câu hỏi lớn vẫn bỏ ngỏ
Tuyên bố mới của SEC cho thấy một thông điệp rõ ràng: token hóa không giúp tài sản thoát khỏi luật chứng khoán. Tuy nhiên, nó cũng phơi bày thực tế rằng ranh giới pháp lý đối với các sản phẩm crypto-native vẫn chưa được xác lập rõ ràng. Trong khi SEC có dấu hiệu mềm mỏng hơn với thị trường, cơ quan này vẫn đang theo đuổi các vụ việc mới, chẳng hạn liên quan đến dịch vụ khai thác Bitcoin, mà họ cho là cấu thành hoạt động chào bán chứng khoán.
Nói cách khác, chứng khoán vẫn là chứng khoán, dù nằm trên blockchain nhưng việc token nào là chứng khoán thì vẫn là câu hỏi chưa có lời giải dứt khoát.
Linh Bùi là một nhà sáng tạo nội dung, chuyên gia nghiên cứu trong lĩnh vực tài chính nói chung và tiền điện tử nói riêng. Với mong muốn chia sẻ các tuyến bài viết chuyên về kiến thức, cập nhật tin tức về thị trường tài chính tại Việt Nam và trên toàn cầu, Linh Bùi đã và đang tham gia với vai trò biên tập viên/người sáng tạo nội dung tại một số nền tảng, sàn giao dịch như Fiahub, BeInCrypto, Mitrade, Finixio, Dr.Localize… Trong mỗi bài viết của mình, Linh Bùi đều mong muốn đơn giản hóa các khái niệm tài chính liên quan, giảm thiểu rào cản gia nhập cho độc giả, đặc biệt là những người mới tham gia.
